Cookies
Essentieel
Analyse
Om deze website te verbeteren maken we gebruik van (anonieme) cookies. Bekijk ons privacy statement voor meer informatie
Privacy Instellingen

Het belang van het instrument pacht als financieringsinstrument voor de landbouw wordt bepaald door de hoeveelheid pachtgrond die beschikbaar is voor de landbouw

25 september 2018

De overheid hecht belang aan het behoud van het instrument pacht als financieringsinstrument voor de landbouw. Deze doelstelling is in 1995 de reden geweest voor de liberalisering van de pachtwetgeving. Wegens het teruglopen van het totale pachtareaal is de wetgeving in 1995 geliberaliseerd om de terugloop van het pachtareaal tot staan te brengen. Deze maatregel was zeer succesvol want de terugloop van het totale areaal pacht (regulier + geliberaliseerd) is tot stilstaan gebracht. Het belang van het instrument pacht als financieringsinstrument voor de landbouw is destijds dus vertaald in de totale hoeveelheid pachtgrond die voor de landbouw beschikbaar is (het kwantitatieve belang) Door de liberalisering is het pachtareaal behouden en daarmee is het belang van de pacht als financieringsinstrument voor de landbouw behouden. Het belang van de pacht als financieringsinstrument voor de landbouw heeft daarmee rechtstreeks verband met de totale hoeveelheid pachtgrond die de landbouwsector ter beschikking staat. Anders gezegd het beschikbaar zijn van het financieringsinstrument voor de landbouw in een bepaalde pachtvorm is alleen relevant als deze voldoende omvang in areaal heeft.

Uit de opdracht van de minister aan de evaluator van het pachtrecht in 2014 blijkt dat de doelstelling van de overheid sinds 1995 niet is gewijzigd. De opdracht van de minister aan de evaluator luidt om te onderzoeken of de huidige pachtvormen een adequaat financieringsinstrument zijn voor de landbouw. Pacht is per definitie een vorm van financiering (beschikbaar stellen van vermogen tegen een vergoeding). Een bepaalde pachtvorm kan alleen een adequaat financieringsinstrument zijn voor de landbouw als deze een omvang van enige betekenis heeft . De achterliggende vraag van de minister aan de evaluator had dus vertaald kunnen worden in de vraag: hoe kan de totale oppervlakte pachtgrond behouden blijven of vergroot worden en in welke mate dragen de huidige pachtvormen daar aan bij? Als we dit kwantitatieve belang van de pachtvormen nader bekijken zien we dat de reguliere pacht bijdraagt aan een afname van het totale pachtareaal en de geliberaliseerde pacht, bijdraagt aan een toename van het totale pachtareaal (voor de onderbouwing dat beide ontwikkelingen los van elkaar staan zie mijn vorige artikel). Vanuit de doelstelling van de overheid geredeneerd (het verschaffen van een financieringsinstrument voor de landbouw in de vorm van pacht) voldoet de reguliere pacht slecht en de geliberaliseerde pacht zeer goed. De initiatiefnemers van Spelderholt richten zich meer op kwalitatieve aspecten als zekerheid voor de pachter. Je kunt natuurlijk filosoferen over wat voor de pachter een aantrekkelijker pachtvorm zou zijn dan de huidige geliberaliseerde pacht vanuit het oogpunt van financiering (correctieve prijstoets), als er geen of weinig verpachters bereid zijn een dergelijke pachtvorm af te sluiten heeft deze pachtvorm voor de landbouwsector weinig betekenis . Pachtvormen die te éénzijdig zijn gericht op het belang van één van de contractpartijen heffen zich zelf op omdat de wederpartij niet bereid is een dergelijke overeenkomst af te sluiten. Dit hebben we kunnen zien bij de reguliere pacht. Het belang van pacht als financieringsinstrument voor de landbouw is nog steeds relevant omdat veel bedrijven in de afgelopen periode of door het zetten van een nieuwe stal of door aankoop van grond meer gefinancierd zijn geraakt. Door pacht blijft er meer ruimte over voor andere investeringen en financiering via de bank. Mijns inziens hebben pachters en verpachters beide belang bij een beleid dat is gericht op vergroting van de hoeveelheid beschikbare pachtgrond. Dit kan door het verpachten van landbouwgrond aantrekkelijker te maken.

Wilt u meer informatie over uw pachtzaken?

Koen Hunneman

Senior rentmeester